Nhiều người thường lo lắng khi thấy người thân có dấu hiệu mệt mỏi, khát nước liên tục mà không rõ nguyên nhân. Sự thay đổi của đường huyết trong cơ thể thường diễn ra rất âm thầm. Chỉ số đường máu phản ánh lượng glucose đang lưu thông để cung cấp năng lượng cho các tế bào. Khi hiểu rõ chỉ số đường máu như thế nào là ổn định, chúng ta sẽ có bước đệm vững chắc để bảo vệ sức khỏe, phòng ngừa sớm các rủi ro liên quan đến bệnh tiểu đường.

Chỉ số đường máu là gì và đóng vai trò thế nào với cơ thể?

Chỉ số đường máu (hay chỉ số đường huyết) là nồng độ glucose đo được trong máu tại một thời điểm, thường tính bằng đơn vị mmol/L hoặc mg/dL. Glucose là nguồn cung cấp năng lượng chủ đạo duy trì mọi hoạt động sống của con người, đặc biệt là não bộ.

• Mức đường huyết thấp: Gây ra các biểu hiện xây xẩm, chóng mặt, thiếu năng lượng.

• Mức đường huyết ổn định: Đảm bảo hệ thống các cơ quan vận hành nhịp nhàng.

• Mức đường huyết cao: Khi kéo dài, lượng đường dư thừa sẽ làm tổn thương hệ thống tim mạch.

Theo PGS.TS.BS Huỳnh Kim Phượng - Giám đốc Y khoa Phòng khám Đa khoa SIHG: 

Việc theo dõi sát sao chỉ số này không chỉ dành riêng cho bệnh nhân đái tháo đường mà đây còn là thước đo sức khỏe thiết yếu cho mọi người, đặc biệt là những cá nhân có tiền sử gia đình mắc các bệnh lý chuyển hóa.

Chỉ số đường máu như thế nào là ổn định?

Để đánh giá khách quan, y học hiện đại dựa vào các thời điểm đo khác nhau trong ngày. Đối với một người trưởng thành khỏe mạnh, các mốc tham chiếu an toàn bao gồm:

• Đường huyết lúc đói (sau khi nhịn ăn ít nhất 8 tiếng): Dao động từ 3.9 đến 5.5 mmol/L (tương đương 70 - 99 mg/dL).

• Đường huyết sau ăn (đo sau 1 - 2 giờ): Chỉ số dưới 7.8 mmol/L (140 mg/dL) là mức chấp nhận được.

• Chỉ số HbA1c: Đây là chỉ số đánh giá mức đường huyết trung bình trong vòng 2 - 3 tháng. Mức an toàn nằm ở mức dưới 5.7%.

Sự dao động của glucose trong ngày là hiện tượng sinh lý bình thường sau khi ăn uống. Tuy nhiên, nếu các kết quả đo liên tục vượt ngưỡng trên, đây là tín hiệu cảnh báo cơ thể đang gặp khó khăn trong quá trình chuyển hóa.

Các mốc chỉ số cảnh báo tiền đái tháo đường và bệnh tiểu đường

Việc tầm soát tiền tiểu đường giúp phát hiện sớm giai đoạn tế bào bắt đầu có biểu hiện kháng insulin. Nếu không được can thiệp kịp thời, tình trạng này sẽ diễn tiến thành bệnh mãn tính.

• Tiền đái tháo đường: Xảy ra khi đường huyết lúc đói ở mức 5.6 - 6.9 mmol/L (100 - 125 mg/dL) hoặc HbA1c từ 5.7% - 6.4%. Xem chi tiết về: Tiền đái tháo đường là gì?

• Bệnh tiểu đường: Được xác định khi đường huyết lúc đói từ 7.0 mmol/L (126 mg/dL) trở lên trong hai lần đo khác nhau, hoặc HbA1c từ 6.5% trở lên.

Giai đoạn tiền đái tháo đường diễn ra rất âm thầm và hiếm khi bộc lộ triệu chứng lâm sàng. Do đó, người dân từ 40 tuổi trở lên hoặc những ai đang có lối sống ít vận động hoặc bận rộn tại các khu vực đô thị mới như Quận 7, nên chủ động thực hiện tầm soát định kỳ.

Cách giữ chỉ số đường máu ổn định cho nhóm nguy cơ cao

Quản lý đường huyết là một hành trình cần sự kiên nhẫn và khoa học. Mỗi người cần thiết lập một kế hoạch cá thể hóa phù hợp với thể trạng của riêng mình.

• Dinh dưỡng khoa học: Tăng cường nhóm thực phẩm có chỉ số đường huyết thấp như rau xanh nhiều chất xơ, ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu. Nhóm thực phẩm này giúp giải phóng năng lượng từ từ, tránh hiện tượng đường huyết tăng vọt sau bữa ăn.

Xem thêm: Tháp dinh dưỡng cho người bệnh tiểu đường

• Vận động đều đặn: Hoạt động thể chất kích thích tế bào tăng cường độ nhạy với insulin, từ đó tiêu thụ glucose dư thừa hiệu quả.

• Thăm khám sức khỏe: Không nên tự ý thử nghiệm các phương pháp chưa qua kiểm chứng y khoa. Việc đo lường và theo dõi y tế giúp xây dựng phác đồ an toàn.

Khi nghi ngờ đường huyết có dấu hiệu bất thường, giải pháp ưu tiên là đến gặp bác sĩ để làm xét nghiệm máu.

Lời khuyên từ PGS.TS.BS Huỳnh Kim Phượng, Giám đốc Y khoa, Phòng khám Đa khoa SIHG

Bảo vệ sức khỏe chuyển hóa là nền tảng để có một cuộc sống năng động và chất lượng. Việc tầm soát bệnh tiểu đường định kỳ giúp bạn làm chủ sức khỏe của bản thân và gia đình.

Nếu bạn thuộc nhóm nguy cơ cao hoặc có nhu cầu kiểm tra sức khỏe tại khu vực Quận 7 và lân cận, hãy đến các cơ sở y tế uy tín để được đánh giá toàn diện. Tại Phòng khám Đa khoa SIHG, đội ngũ y bác sĩ sẽ đồng hành cùng bạn trong việc thăm khám, đo lường các chỉ số và tư vấn hướng chăm sóc sức khỏe khoa học.

Kết luận

Chỉ số đường huyết là một trong những thước đo quan trọng phản ánh tình trạng sức khỏe chuyển hóa của mỗi người. Việc thấu hiểu các mốc giới hạn an toàn và chủ động tầm soát định kỳ sẽ giúp bạn cùng gia đình phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường, từ đó ngăn ngừa nguy cơ tiến triển thành bệnh lý mãn tính

Cố vấn chuyên môn cho bài viết

PGS.TS.BS. Huỳnh Kim Phượng là Bác sĩ chuyên khoa Nội tổng quát – Nội Tim mạch với hơn 35 năm kinh nghiệm trong thăm khám, chẩn đoán và điều trị.
Bác sĩ nguyên là Trưởng khoa Trung tâm Chăm sóc Sức khỏe theo yêu cầu – Bệnh viện Chợ Rẫy, 

Hiện Bác sĩ đang giảng dạy tại Đại học Y Dược TP.HCM, Đại học Y Phạm Ngọc Thạch và Đại học Y Dược Cần Thơ đồng thời là giám đốc y khoa tại Phòng khám Đa khoa SIHG Quận 7.